Beheer van houtwallen en houtsingels

Houtwallen en houtsingels zijn karakteristieke landschapselementen die al eeuwenlang deel uitmaken van het landschap van de Oude IJsselstreek. Ze geven het landschap structuur, bieden beschutting en vormen belangrijke verbindingsroutes voor talloze planten en dieren.

Kleine zoogdieren zoals de bunzing, hermelijn en verschillende vleermuissoorten gebruiken houtwallen om zich veilig door het landschap te verplaatsen. Ook amfibieën, zoals de boomkikker en kamsalamander, profiteren van deze groene verbindingen. Daarnaast vinden vogels als de geelgors, grauwe klauwier, houtduif en torenvalk er voedsel, schuilgelegenheid en nestplaatsen. Houtwallen en houtsingels leveren daarmee een belangrijke bijdrage aan de biodiversiteit én aan het karakteristieke coulisselandschap van de Oude IJsselstreek.

Waarom is beheer belangrijk?

Om een houtwal of houtsingel gezond en soortenrijk te houden, is regelmatig onderhoud noodzakelijk. Zonder beheer groeien struiken uit tot bomen en verdwijnt de dichte ondergroei. Hierdoor neemt de waarde voor planten en dieren af.

VAL Oude IJssel kiest daarom voor gefaseerd hakhoutbeheer. Daarbij wordt niet de gehele houtwal of houtsingel in één keer afgezet, maar steeds een deel. Zo blijft er altijd voldoende beschutting en voedsel aanwezig voor dieren, terwijl jonge struiken opnieuw kunnen uitlopen.

Door deze afwisseling ontstaat een gevarieerde opbouw met een kruidenlaag, struiklaag en bomenlaag. Juist deze variatie maakt houtwallen en houtsingels zo waardevol voor de natuur.

Gefaseerd hakhoutbeheer

Bij gefaseerd beheer wordt gemiddeld eens per 10 tot 15 jaar groot onderhoud uitgevoerd. Daarbij wordt ongeveer 70% van de begroeiing als hakhout beheerd. Een aantal gezonde en beeldbepalende bomen blijft staan als zogenoemde overstaanders. Deze zorgen voor schaduw, structuur en extra nest- en schuilmogelijkheden.

Ook bij langere houtwallen wordt vaak gekozen om steeds verschillende delen te beheren. Hierdoor blijft het landschapselement gedurende de werkzaamheden aantrekkelijk en functioneel voor flora en fauna.

Uitvoering van het beheer

Het afzetten van hakhout vindt plaats tijdens de rustperiode van de natuur. De stobben blijven daarbij ongeveer 25 centimeter boven de grond staan, zodat ze opnieuw kunnen uitlopen.

Takken die over aangrenzende percelen hangen, mogen indien nodig gedurende het hele jaar worden teruggesnoeid.

Snoei- en takhout wordt bij voorkeur afgevoerd of verwerkt in takkenrillen. Deze rillen vormen een waardevolle schuilplaats voor vogels, kleine zoogdieren, insecten en andere dieren. Daarbij wordt erop gelet dat:

• de ondergroei en het opnieuw uitlopen van de stobben niet worden belemmerd;
• takkenrillen niet hoger zijn dan ongeveer 50 centimeter;
• de rillen slechts een klein deel van het landschapselement beslaan.

Hakhoutbeheer door VAL Oude IJssel

VAL Oude IJssel kan het hakhoutbeheer volledig verzorgen voor grondeigenaren. Daarbij houden we rekening met de natuurwaarden, de landschappelijke kwaliteit en de geldende beheerafspraken.

Door het beheer gefaseerd uit te voeren blijven houtwallen en houtsingels vitaal en behouden zij hun belangrijke functie als leefgebied voor planten en dieren. Zo dragen we samen met grondeigenaren bij aan het behoud van het karakteristieke landschap van de Oude IJsselstreek en aan een grotere biodiversiteit.